Vaginale droogheid is meer dan alleen een overgangskwaaltje

Vaginale droogheid

Vaginale droogheid is meer dan alleen een overgangskwaaltje

Een droge vagina kan best vervelend zijn. Het kan irriteren en maakt vrijen minder fijn. Maar wat kun je doen om van vaginale droogte af te komen?

Het grootste misverstand over vaginale droogheid is misschien wel dat het alleen voorkomt na de menopauze. Iedere vrouw heeft wel eens last van vaginale droogheid en het kan op alle leeftijden voorkomen. Zo, hebben we dat maar vast uit de wereld geholpen. 

Een droge vagina kan natuurlijk best vervelend zijn. Het kan irriteren, jeuken en maakt vrijen minder fijn. Maar wat zijn de oorzaken van vaginale droogheid en, beter nog, wat kun je doen om van vaginale droogte af te komen?

Een gezonde vagina heeft een uitgebalanceerd ecosysteem

Voordat we meer vertellen over vaginale droogte, is het belangrijk om te weten dat de intieme zone van het vrouwelijk lichaam is bekleed met slijmvliezen. Deze slijmvliezen beschermen je vagina tegen infecties en de groei van gisten en schimmels. Zij houden namelijk de vagina en vulva vochtig, zodat de flora in balans blijft. Bovendien zorgen deze slijmvliezen ervoor dat je vagina zichzelf reinigt. Tijdens je vruchtbare periode zorgt de aanwezigheid van oestrogenen ervoor dat de slijmvliezen in topconditie blijven. Ook zorgen ze er samen met de goede vaginale bacteriën voor dat de vagina haar pH-waarde tussen de 3,8 en 4,2 behoudt. Maar goed, je bent vast op deze pagina beland omdat het ecosysteem van je vagina even niet zo goed in balans is. Hoe kan dat?

Oorzaken vaginale droogheid

Er zijn veel verschillende oorzaken voor vaginale droogheid. Zoals we al zeiden, kan iedere vrouw er in iedere levensfase wel eens mee te maken hebben. Dat gezegd hebbende, komt het van nature voor tijdens en na de menopauze. Een aantal andere oorzaken kunnen te maken hebben met een verstoring in de hormoonhuishouding, medicatie, immuunstoornissen, leefwijze en de hygiëne van je intieme zone.

Veranderende hormoonspiegel

De slijmvliezen in de vagina worden aangestuurd door de aanmaak van oestrogenen in het lichaam. Tijdens de overgang neemt de aanmaak van oestrogeen af, waardoor de slijmvliezen slinken en ze hun werk niet goed meer doen. Een daling van oestrogeen rondom de menstruatie geeft bij veel vrouwen tevens een droge vagina. Meestal ervaar je dat drie dagen voor en drie dagen na de menstruatie. Daarna komt het oestrogeenniveau weer op het normale peil. Ook na een bevalling en bij het geven van borstvoeding ervaren veel vrouwen een droge vagina. Het kan soms een paar weken duren na de bevalling of na het stoppen met de borstvoeding voordat de droge slijmvliezen zich weer hebben hersteld. 

Medicatie

Sommige medicijnen veroorzaken uitdroging door het hele lichaam en daarmee ook in de vagina. Allergiemedicijnen zoals antihistamine kunnen dit effect hebben, evenals sommige hormoonmedicatie en antidepressiva. Bepaalde chemotherapiemiddelen die worden gebruikt om borstkanker te bestrijden, kunnen ook vaginale uitdroging veroorzaken.

De verzorging van je intieme zone

Vaginale droogheid kan ontstaan door een verkeerde intieme hygiëne. Veel douchen en wassen met zepen die niet geschikt zijn voor de lage pH-waarde van je intieme zone zorgen ervoor dat je vagina uitdroogt. Overigens is een overmatig gebruik van wasproducten die wel geschikt zijn voor je vagina ook af te raden; je vagina heeft namelijk een zelfreinigend vermogen, en dergelijke producten verstoren de natuurlijke balans van je vagina. Gebruik dergelijke producten daarom niet of niet dagelijks.

Andere oorzaken voor een droge vagina

Een droge vagina kan tevens ontstaan door een verlaagde weerstand (bijvoorbeeld door immuunstoornissen), het vaak gebruiken van tampons, het dragen van synthetisch ondergoed, het dragen van té strakke kleding, roken, alcohol, stress, overmatig gebruik van condooms en overmatig gebruik van glijmiddelen. Vreemde stofjes, zoals glijmiddelen, zorgen ervoor dat de flora van je vagina uit balans raakt. Geef je vagina daarom regelmatig rust of gebruik een vaginale gel met melkzuur die de pH-waarde weer herstelt.

Een vochtige vagina is belangrijk

Bij een langdurige vaginale droogte kan er vaginale atrofie ontstaan. Vaginale atrofie is een ontsteking aan de vagina en soms ook aan het buitenste deel van de urinewegen. Dit kan ontstaan door de afname van oestrogenen. Hierbij ervaar je hevige jeuk en seks kan zeer pijnlijk zijn. Gezonde vaginale slijmvliezen zijn overigens altijd zeer belangrijk voor het plezier in seks. Hoe meer opgewonden je bent, des te vochtiger wordt je vagina, waardoor vrijen veel prettiger is. Het is je eigen glijmiddel. Droge slijmvliezen zorgen ervoor dat seks pijnlijk en branderig aanvoelt.

Wat te doen tegen vaginale droogheid?

Gelukkig zijn er verschillende producten die kunnen assisteren om je vaginale droogheid te verminderen en zelfs te verbeteren. In veel gevallen kan een verandering van intieme hygiëne de droge slijmvliezen weer helpen herstellen. Verder kun je elke dag of elke paar dagen een bevochtigingsgel gebruiken om de slijmvliezen van de vagina gezond te houden. Deze bevochtigingsgels bevatten bijvoorbeeld hyaluronzuur om vocht vast te houden en melkzuur om de zuurgraad in de vagina op peil te houden. 

Vaginale droogheid

Wist je dat regelmatig vrijen belangrijk is voor een goede vaginale gezondheid? 

Gebruik glijmiddel

Tijdens het vrijen kun je een glijmiddel op waterbasis gebruiken. Maar vergeet dat uitgebreide voorspel niet! Want een uitgebreid voorspel verhoogt de opwinding, waardoor je slijmvliezen de droge vagina beter bevochtigen. Als je last hebt van vaginale droogheid, heb je misschien minder zin om te vrijen. Toch is regelmatige seksuele activiteit belangrijk voor een goede vaginale gezondheid. Dit komt omdat de bloedtoevoer naar de vaginale weefsels toeneemt wanneer een vrouw opgewonden raakt, en dit helpt de vochtproductie te stimuleren.

Bij vaginale atrofie kan een plaatselijk aangebracht oestrogeenmiddel helpen om de slijmvliezen te herstellen. Dit kan in de vorm van een zalf, gel of zetpil. In sommige gevallen kunnen andere medicijnen met hormonen voor verlichting zorgen. Bespreek de mogelijkheden voor oestrogeentherapie met een arts.

Vaginale droogheid en voeding

Wist je dat voedingsmiddelen met gezonde vetten tevens vaginale droogheid kunnen bestrijden? Denk hierbij aan vette vissoorten als zalm, makreel, sardines en haring. Zonnebloempitten, pompoen, duindoornbessen en avocado bevatten ook veel essentiële vetzuren die vaginale droogheid kunnen verhelpen. Peulvruchten, soja en lijnzaad bevatten weer zogeheten fyto-oestrogenen die een bijdrage kunnen leveren aan het terug in balans brengen van je hormoonspiegel. Sommige vrouwen vinden het lastig om genoeg van deze voedingsmiddelen in te nemen. In zo’n geval kan een supplement een uitkomst zijn. 

Supplementen voor vaginale droogheid

Er zijn verschillende supplementen die kunnen worden geprobeerd als alternatief voor oestrogeentherapie. Van vitamine D is aangetoond dat het de vaginale gezondheid van vrouwen in de overgang verbetert en vaginale droogheid vermindert. Ook sojaproducten verminderen vaginale droogheid doordat ze de effecten van oestrogeen nabootsen. Zoals gezegd kun je soja aan je dieet toevoegen, maar je kunt het ook in supplementvorm nemen. In een ander artikel bespraken we al het gebruik van zilverkaars (black cocosh). Zilverkaars is een kruidensupplement dat door sommige vrouwen wordt gebruikt om menopauzeklachten te verlichten. Voordat je een kruidengeneesmiddel zoals zilverkaars inneemt, is het belangrijk om dit te overleggen met een arts. Kruidenmiddelen kunnen de werking van andere medicijnen namelijk verstoren.

Probiotica

Tot slot is het aan te raden een goede probiotica te slikken die speciaal is samengesteld voor de vagina. Door vaginale droogheid raakt de balans in de vagina vaak verstoord en stijgt de natuurlijke zuurgraad. Gezonde bacteriën (lactobacillen) maken dan vaak plaats voor ziekteverwekkende bacteriën en schimmels, waardoor je last kunt krijgen van vaginale infecties zoals bacteriële vaginose en schimmelinfecties. Deze infecties tasten de slijmvliezen weer verder aan, waardoor je nog meer last kunt krijgen van vaginale droogte. Door een probiotica te nemen kun je het gezonde milieu in je vagina weer herstellen en deze vervelende infecties voorkomen.

Huisarts en Wetenschap

Womens Health Care Center Amsterdam

Wetenschappelijke bronnen:

Kim, J. M., & Park, Y. J. (2017). Probiotics in the Prevention and Treatment of Postmenopausal Vaginal Infections: Review Article. Journal of menopausal medicine23(3), 139–145. https://doi.org/10.6118/jmm.2017.23.3.139

Riazi, H., Ghazanfarpour, M., Taebi, M., & Abdolahian, S. (2019). Effect of Vitamin D on the Vaginal Health of Menopausal Women: A Systematic Review. Journal of menopausal medicine25(3), 109–116. https://doi.org/10.6118/jmm.19194

Overgang

De overgang/menopauze

In de overgang verandert er veel in het vrouwelijk lichaam, want het lichaam is dan opzoek naar een nieuwe hormoonbalans.

artikel Delen

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on email
Reageren? Gezellig!

      Laat hier je reactie achter

      Logo wit Help ik ben vrouw

      Wij geloven dat je grip hebt op je eigen gezondheid. Wij zijn er om je te ondersteunen, te begeleiden en te inspireren met informatieve artikelen en persoonlijke ervaringen over vrouwengezondheid.

      © 2020. Alle rechten voorbehouden. Onze websitediensten, inhoud en producten zijn alleen voor informatieve doeleinden. Help ik ben vrouw geeft geen medisch advies, diagnose of behandeling. Voor verdere informatie, zie disclaimer.

      Help ik ben vrouw
      Logo